Göz Altı Işık Dolgusu Nedir? Nişantaşı'nda Muayene ve Uygulama

Yazar: Uzm. Dr. A. Ozan Gökuç — Anesteziyoloji ve Reanimasyon Uzmanı

Göz altı ışık dolgusu, gözyaşı oluğundaki çöküklüğün yarattığı gölgeyi azaltmak için hyaluronik asit dolgunun ince kanül veya iğneyle uygulandığı ameliyatsız bir yöntemdir. Her göz altı koyuluğu dolguyla ilişkili değildir: pigment kaynaklı koyulukta dolgu rengi açmaz, ince cilt ve damar görünümünde ise hacim eklemek koyuluğu belirginleştirebilir. Uygunluğa, koyuluğun kaynağı muayenede ayırt edildikten sonra karar verilir; sonuç kişiden kişiye değişir.

Göz altı ışık dolgusu nedir, neden “ışık” dolgusu denir?

Göz altı ışık dolgusunun tıbbi karşılığı gözyaşı oluğu (tear trough) dolgusudur. İç göz köşesinden aşağı ve dışa doğru uzanan bu oluğa, vücutta doğal olarak da bulunan hyaluronik asidin çapraz bağlanarak dayanıklı hâle getirilmiş jel formu küçük miktarlarla yerleştirilir. Yaşla birlikte göz altındaki yumuşak doku ve yağ desteği azaldığında ya da kişinin doğuştan yapısı nedeniyle oluk belirgin olduğunda, göz kapağı ile yanak arasındaki geçiş keskinleşir. Işık bu çukura takılır ve koyu bir bant gibi görünür.

“Işık dolgusu” halk arasında kullanılan bir addır. Dolgu cilde renk vermez, ışık da yaymaz. Çöküntü desteklendiğinde oluğa düşen gölge azalabilir ve bölge daha aydınlık görünebilir.

Göz kapağı cildi vücudun en ince derileri arasındadır ve altında göz çevresini saran bir kas (orbicularis oculi) bulunur. Bu nedenle göz altı, ameliyatsız yüz gençleştirme yöntemleri içinde en küçük miktarlarla çalışılan bölgelerden biridir; buradaki her dokunuş, derinin inceliği gözetilerek planlanır.

Göz altı koyuluğu gölgeden mi, pigmentten mi, damardan mı?

Göz altı koyuluğunun tek bir nedeni yoktur: gölge, pigment ve ince cilt altından görünen damarlar başlıca kaynaklardır. Aynaya baktığınızda bu koyuluğu uykusuzluğa bağlıyorsanız, sebebi başka olabilir. Tıbbi literatürde fazla pigmentasyon, gözyaşı oluğu, yağ fıtıklaşması ve gevşekliğin yarattığı gölge ile kasın üzerindeki ince, yarı saydam cilt başlıca nedenler arasında sayılır; yaklaşım bu yüzden kişiye göre belirlenir (Park ve ark., 2018).

Çoğu kişide birden fazla neden bir arada bulunur. Bu yüzden muayenede ilk iş, koyuluğun hangi kaynaktan geldiğini ayırt etmektir.

Göz altı ışık dolgusu kimler için uygundur?

Göz altı ışık dolgusu, koyuluğu ağırlıklı olarak gözyaşı oluğundaki çöküklükten kaynaklanan kişiler için uygundur. Muayenede genellikle şu özelliklere bakılır:

• Koyuluğun, ışığın yönüne göre değişen bir gölge olması,
• Göz altı cildinin dolguyu taşıyabilecek kalınlıkta ve esneklikte olması,
• Belirgin göz altı torbası, fazla deri veya tekrarlayan şişlik bulunmaması,
• Beklentinin gerçekçi olması: dolgu gölgeyi azaltmayı hedefler; cilt rengini, cilt kalitesini ya da ince çizgileri tek başına değiştirmez.

İnce, yarı saydam ciltte ve belirgin damar görünümünde dolgu mavimsi görünüm (Tyndall etkisi) riskini artırabilir; bu durumda dolgunun yeri ve diğer seçenekler ayrıca konuşulur.

Göz altı çukuru bazı kişilerde genç yaşta da yapısal olarak belirgindir. Yaş tek başına belirleyici değildir; uygunluğu çukurun nedeni ve dokunun yapısı belirler. Göz çevresindeki çökme bazen orta yüzdeki hacim kaybının bir parçasıdır. Bu durumda elmacık bölgesindeki hacim kaybı ve şakak çökmesi de birlikte değerlendirilebilir. Göz kenarındaki mimik çizgileri (kaz ayağı) ise dolguyla değil, kas hareketini azaltan botulinum toksini ile ele alınan ayrı bir konudur.

Göz altı ışık dolgusu kimlere uygulanmaz?

Göz altı ışık dolgusu aşağıdaki durumlarda uygulanmaz ya da ertelenir:

• Gebelik ve emzirme dönemi,
• Uygulama bölgesinde aktif enfeksiyon, uçuk, egzama veya açık yara,
• Hyaluronik aside ya da dolgunun içerdiği lokal anesteziğe (lidokain) karşı bilinen aşırı duyarlılık,
• Ağır alerji ya da anafilaksi öyküsü,
• Kanama eğilimi veya pıhtılaşma bozukluğu,
• Kontrol altında olmayan otoimmün hastalık veya bağışıklığı baskılayan tedavi dönemi,
• Belirgin göz altı torbası ya da sarkık, fazla deri (dolgu torbayı gidermez),
• Sabahları belirginleşen, tekrarlayan göz altı veya yanak şişliği,
• Koyuluğun yalnız pigmentten kaynaklanması (dolgu rengi açmaz),
• Göz altına daha önce kalıcı veya yarı kalıcı dolgu uygulanmış olması,
• Göz çevresine yakın zamanda yapılmış ameliyat veya başka bir uygulama (bekleme süresi hekim değerlendirmesine bağlıdır).

Kan sulandırıcı ilaçlar ve bazı bitkisel takviyeler morarma riskini artırabilir. Bu ilaçlar hekim önerisi olmadan bırakılmamalı, muayenede mutlaka belirtilmelidir. Arı veya eşek arısı sokmasına karşı alerjisi olanlarda, gerektiğinde dolguyu eritmek için kullanılan hiyalüronidaz enzimine alerji riski artabilir; bu bilgi de işlemden önce paylaşılmalıdır (Murray ve ark., 2021).

Göz altı ışık dolgusu nasıl yapılır?

Göz altı ışık dolgusu, muayene ve planlamanın ardından genellikle tek oturumda yapılan bir enjeksiyon uygulamasıdır.

1. Göz altı otururken, farklı ışık açılarında ve önden-yandan değerlendirilir; dolgunun yerleştirileceği hat işaretlenir.
2. Cilt antiseptik solüsyonla temizlenir; konfor için anestezik krem uygulanabilir.
3. Hyaluronik asit dolgu, ince bir kanül veya iğneyle, kemiğe yakın derin plana küçük miktarlarla yerleştirilir. Kanül ya da iğne seçimi bölgenin anatomisine göre hekim tarafından yapılır.
4. İşlem sonunda bölgeye kısa süreli soğuk uygulama yapılabilir.

Gözyaşı oluğu dolgusu çalışmalarını inceleyen bir sistematik derlemede teknikler değişkendi. Dolgu genellikle ince (30 gauge) iğneyle, göz çevresi kasının altına, göz çukurunun alt kemik kenarının önünde kemik zarına yakın bir plana yerleştiriliyordu; en sık yüzeyel (topikal) anestezik kullanılmıştı (Trinh ve ark., 2022a).

Muayenede kullanılan ilaçlar ve alerji öyküsü sorgulanır; işlem sırasında ve sonrasında kişinin konforu, cilt rengi, ağrı düzeyi ve görmeyle ilgili beklenmeyen bir belirti olup olmadığı izlenir.

Göz altı ışık dolgusu kaç günde oturur? Uygulama günü, ilk hafta ve kontrol

Göz altı ışık dolgusundan sonra görülen şişlik ve olası morarma genellikle günler içinde azalır. Göz altı çukurluğunda hyaluronik asit dolguyu inceleyen randomize kontrollü bir çalışmada, ilk uygulamadan sonraki hassasiyet, morarma ve şişlik gibi enjeksiyon yeri reaksiyonlarının çoğu hafif-orta şiddetteydi ve bir hafta içinde geçti (Fabi ve ark., 2021). Son görünüm, ödem çekildikten sonra kontrol görüşmesinde değerlendirilir.

İşlemden sonra genellikle günlük işe dönülebilir; olası şişlik ve morarma nedeniyle önemli bir etkinlikten önceki günler uygun olmayabilir.

Göz altı ışık dolgusunun zararları ve olası yan etkileri nelerdir?

Göz altı ışık dolgusunun yan etkileri çoğunlukla geçicidir. Ancak göz altı, ince cildi ve damar yapısı nedeniyle dikkat gerektiren bir bölgedir. 31 yayını ve toplam 2.556 katılımcıyı birleştiren bir meta-analizin birleşik (havuzlanmış) oranları (Liu ve ark., 2024):

Bu oranların güven aralıkları geniştir (örneğin Tyndall etkisi için %0,0–2,5) ve uzun izlemde tablo farklı olabilir. İlk uygulamadan sonra en az 5 yıl izlenen 147 kişilik geriye dönük bir çalışmada, fotoğrafların kör değerlendirmesiyle mavimsi-gri renk değişikliği %31,3, kontur düzensizliği %30,5 ve yanakta ödem (malar ödem) %11 oranında saptandı. Bu bulguların büyük çoğunluğu (%90) hafifti ve müdahale gerektirmedi (Mustak ve ark., 2018).

Tyndall etkisi, dolgunun cilde fazla yüzeysel yerleştiği durumlarda ışığın jelden saçılmasıyla ortaya çıkan mavimsi-gri görünümdür; göz altının ince cildi bu görünümü daha fark edilir kılar.

Nadiren dolguya ya da içerdiği lokal anesteziğe karşı aşırı duyarlılık (alerjik) reaksiyonu gelişebilir. Yaygın kaşıntı, kızarıklık veya göz kapağında hızla artan şişlik olursa gecikmeden hekime ya da en yakın acil servise başvurulmalı, nefes darlığında 112 aranmalıdır.

Yan etkiler her zaman ilk günlerde ortaya çıkmaz. Gözyaşı oluğu dolgusuna bağlı geç komplikasyonları inceleyen bir sistematik derlemede, yayımlanmış 52 olguda en sık geç sorun şişlikti (%42,3); bunu yumru veya nodül (%25,0) izledi. Belirtiler ortalama 16,8 ayda başlamıştı ve şişlik olgularının çoğunda hyaluronik asit kullanılmıştı (Trinh ve ark., 2022b). Bu yüzdeler görülme sıklığı değil, bildirilmiş olguların dağılımıdır; yine de aylar sonra ortaya çıkan göz altı şişliğinin dolguyla ilişkili olabileceğini gösterir.

Göz altı dolgusundan sonra hangi belirtilerde gecikmeden hekime başvurulmalı?

Göz altı dolgusundan sonra damar tıkanıklığı (vasküler oklüzyon) ve ani görme kaybı nadir ama çok ciddidir; gecikmeden müdahale gerektirir. Yüz dolgularından sonra 2015–2018 arasında yayımlanan 48 yeni görme kaybı olgusunu inceleyen derlemede görme kaybı, ağrı, göz hareketlerinde kısıtlılık ve göz kapağı düşüklüğü en sık bildirilen belirtilerdi. Olguların %43,8’inde ciltte değişiklik, %18,8’inde merkezi sinir sistemi tutulumu da görüldü (Beleznay ve ark., 2019).

Görmede ani bulanıklık, çift görme veya görme kaybı, göz kapağında ani düşme, göz hareketlerinde kısıtlılık ya da konuşma bozukluğu, yüzde veya kol-bacakta güçsüzlük gibi belirtiler olursa beklemeden 112 aranmalı veya en yakın acil servise gidilmeli, uygulamayı yapan hekime de haber verilmelidir.

Aşağıdaki diğer belirtilerde uygulamayı yapan hekime gecikmeden ulaşılmalı, ulaşılamıyorsa acil servise başvurulmalıdır:

• İşlem sırasında ya da sonrasında giderek artan, beklenenden şiddetli ağrı,
• Ciltte solukluk, ağ şeklinde morarma veya yayılan renk değişikliği,
• Günler içinde artan kızarıklık, ısı artışı, ateş veya akıntı,
• Haftalar ya da aylar sonra ortaya çıkan sert şişlik veya yumru.

İşlem sonrasında hekime ulaşılacak iletişim bilgisi uygulama günü ayrıca verilir.

Göz altı ışık dolgusu ne kadar kalıcı, ne zaman erir?

Göz altı ışık dolgusu kalıcı değildir; hyaluronik asit zamanla vücut tarafından yıkılır ve emilir. Gözyaşı oluğu dolgusu çalışmalarını inceleyen bir sistematik derlemede bildirilen etki süresi 8 ile 12 ay arasındaydı (Trinh ve ark., 2022a). Süre, kullanılan ürüne, uygulanan miktara, dokunun yapısına ve kişiye göre değişir.

Dolgu bazı kişilerde beklenenden uzun süre etkili kalabilir: 155 kişilik geriye dönük bir çalışmada göz altı dolgusunun etkisinin 18. ayda da sürdüğü bildirilmiştir (Puyana ve Montes, 2025). En az 5 yıllık izlemde ise yanakta ödem, mavimsi renk değişikliği ve kontur düzensizliği uzun dönemde de görülebilmiştir (Mustak ve ark., 2018). Bu nedenle yeni bir uygulamadan önce önceki dolgunun durumu değerlendirilir; üst üste eklenen dolgu zamanla göz altında şişkin bir görünüme yol açabilir.

Hyaluronik asit dolgu hiyalüronidaz enzimiyle eritilebilir. İstenmeyen bir görünümde ya da damar tıkanıklığı gibi bir komplikasyonda bu enzimi hekim kullanır; eritme kararı dolgunun konumu ve miktarı değerlendirilerek verilir (Murray ve ark., 2021).

Göz altı dolgusu yerine ne yapılabilir?

Göz altı dolgusu yalnız çöküntü kaynaklı gölgeye yöneliktir. Diğer nedenlerde farklı yaklaşımlar gerekir:

• Pigment kaynaklı koyuluk: Güneşten korunma ve cilde yönelik tedaviler öne çıkar; gerektiğinde dermatoloji değerlendirmesi önerilir.
• İnce cilt ve damar görünümü: Hacim eklemek her zaman yardımcı olmaz ve ince ciltte mavimsi görünüm riskini artırabilir; seçenekler kişiye göre konuşulur.
• Belirgin göz altı torbası ve fazla deri: Göz kapağı cerrahisi açısından ilgili uzmanlık alanında değerlendirme gerekebilir.
• Güne göre değişen koyuluk ve şişlik: Alerji, uyku düzeni ve sıvı tutulumu gibi nedenler önce ele alınır.

Hangi yaklaşımın uygun olduğu, koyuluğun kaynağına göre muayenede belirlenir. Bazen en doğru öneri hiçbir işlem yapmamaktır.

Nişantaşı’ndaki muayenede göz altı nasıl değerlendirilir?

Göz altı ışık dolgusu için ilk görüşme şu adresteki muayenehanede yapılır: Lotus Nişantaşı A Blok, Kat 6, Daire 124 · Halaskargazi Mah., Halaskargazi Cd. No: 38-66 · 34371 Şişli / İstanbul. Bina, Osmanbey (M2) metro istasyonuna kuş uçuşu yaklaşık 100 metre uzaklıktadır; konum ve ulaşım bilgileri iletişim sayfasında yer alır.

İlk görüşmede göz altına farklı ışık açılarında, önden ve yandan bakılır; koyuluğun gölge, pigment ya da damar kaynaklı olup olmadığı ayırt edilir. Sabah şişliği, göz torbası, daha önce yapılmış göz altı dolgusu veya göz çevresi ameliyatları, kullanılan ilaçlar (özellikle kan sulandırıcılar) ve alerji öyküsü sorgulanır. Dolgu uygun görülmezse bu açıkça söylenir ve gerekirse dermatoloji ya da göz hastalıkları değerlendirmesi önerilir.

Uygulamanın aynı gün yapılıp yapılmayacağı hekim değerlendirmesine ve kişinin kararına bağlıdır. Bazı durumlarda önce düşünme süresi önerilir. Uygulama yapılırsa, ödem çekildikten sonra sonucun birlikte değerlendirildiği bir kontrol görüşmesi planlanır.

İlgili sayfalar

• Dudak dolgusu: dudak oranları ve kontürüne yaklaşım
• Burun dolgusu: burun sırtındaki düzensizliğe ameliyatsız yaklaşım

Her cerrahi veya girişimsel işlemde sonuçlar kişiden kişiye değişiklik gösterebilir. İşlem öncesinde hekiminizden detaylı görüş almanız önerilir.

Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır; muayene ve kişisel değerlendirmenin yerine geçmez. İletişim: 0533 599 44 10

Sık Sorulan Sorular

Göz altı ışık dolgusu zararlı mı?

Göz altı ışık dolgusunun en sık erken yan etkileri şişlik, morarma ve kızarıklıktır; bunlar çoğunlukla geçicidir. Kontur düzensizliği, mavimsi renk değişikliği (Tyndall etkisi), yanakta uzun süren şişlik (malar ödem) veya aylar sonra ortaya çıkan şişlik de görülebilir; uzun süreli izlemde bu bulgular daha sık saptanmış, çoğu hafif kalmıştır. Damar tıkanıklığı nadir ama ciddi bir komplikasyondur. Risk kişinin yapısına ve uygulama tekniğine göre değişir ve muayenede ayrıca konuşulur.

Göz altı ışık dolgusu acı verir mi?

Uygulama öncesinde anestezik krem kullanılabilir; bazı dolgu ürünleri de lokal anestezik (lidokain) içerir. İşlem sırasında batma, baskı veya yanma hissi olabilir; duyarlılık kişiden kişiye değişir.

Göz altı ışık dolgusu kaç günde oturur?

Göz altı ışık dolgusundan sonra şişlik ve olası morarma ilk günlerde belirgindir ve genellikle günler içinde azalır. Göz altı çukurluğu için yapılan randomize kontrollü bir çalışmada bu reaksiyonların çoğu bir hafta içinde geçmiştir; son görünüm, ödem çekildikten sonra kontrol görüşmesinde değerlendirilir.

Göz altı ışık dolgusunun etkisi ne kadar sürer, kaç yıl kalır?

Göz altı ışık dolgusunun etkisi kalıcı değildir; hyaluronik asit zamanla vücutta yıkılır ve emilir. Sistematik bir derlemede bildirilen etki süresi 8–12 ay arasındaydı; bazı çalışmalarda daha uzun süre bildirilmiştir. Süre ürüne, miktara ve kişiye göre değişir.

Göz altı dolgusu eritilebilir mi?

Evet. Hyaluronik asit dolgu, hiyalüronidaz enzimiyle eritilebilir. Eritme kararı dolgunun konumu ve miktarı değerlendirilerek hekim tarafından verilir. Arı veya eşek arısı sokmasına alerjisi olanlarda bu enzime alerji riski artabileceği için bu bilgi önceden paylaşılmalıdır.

Göz altı ışık dolgusu kaç yaşında yapılır?

Göz altı ışık dolgusunda yaş tek başına belirleyici değildir; koyuluğun nedeni ve dokunun yapısı önemlidir. Uygulama erişkinlerde ve kullanılan ürünün kullanma talimatındaki yaş endikasyonuna göre planlanır. Gözyaşı oluğu bazı kişilerde genç yaşta da yapısal olarak belirgin olabilir; ileri yaşta göz torbası ve deri fazlalığı ön plana çıkarsa dolgu uygun olmayabilir.

Göz altı ışık dolgusu yazın yapılır mı?

Hyaluronik asit dolgu mevsime bağlı bir uygulama değildir; yaz aylarında da yapılabilir. İlk günlerde sauna, hamam ve uzun süre doğrudan güneş gibi yoğun sıcak şişliği artırabileceği için önerilmez. Güneşten korunma göz altı cildi için her mevsim önemlidir.

Göz altı ışık dolgusu göz torbalarını giderir mi?

Hayır. Göz torbası çoğunlukla göz çevresindeki yağın öne doğru fıtıklaşmasından kaynaklanır; dolgu bu kabarıklığı gidermez ve bazı durumlarda daha belirgin gösterebilir. Belirgin torba ve fazla deri varsa cerrahi değerlendirme gerekebilir.

Göz altı ışık dolgusu göze zarar verir mi?

Dolgu göz küresine değil, göz çukurunun alt kemik kenarının önündeki dokulara uygulanır. Dolgu uygulamalarına bağlı görme kaybı dünya literatüründe nadir bildirilen ama çok ciddi bir komplikasyondur. İşlem sonrasında görmede bulanıklık, çift görme veya görme kaybı, konuşma bozukluğu ya da güç kaybı olursa beklemeden 112 aranmalı veya en yakın acil servise gidilmeli, uygulamayı yapan hekime de haber verilmelidir. Giderek artan şiddetli ağrıda uygulamayı yapan hekime gecikmeden ulaşılmalıdır.

Kaynaklar

1. Park KY, Kwon HJ, Youn CS, Seo SJ, Kim MN. Treatments of Infra-Orbital Dark Circles by Various Etiologies. Ann Dermatol. 2018. PMID: 33911473 — metinde: koyuluk nedenleri (gölge / pigment / ince, yarı saydam cilt), kişiye göre yaklaşım. Tam metin (PMC7992473) hyaluronik asit dolgunun ince cilt için de kullanılabildiğini anar; bu yüzden giriş ve uygulanmaz listesinde “damar kaynaklı koyulukta dolgu düşünülmez” mutlak ifadesi kaldırıldı, ince ciltte Tyndall riski nitel olarak yazıldı.
2. Liu X, Gao Y, Ma J, Li J. The Efficacy and Safety of Hyaluronic Acid Injection in Tear Trough Deformity: A Systematic Review and Meta-analysis. Aesthetic Plast Surg. 2024. PMID: 37684413 — metinde: 31 yayın (reports) / 2.556 katılımcı; birleşik (havuzlanmış) oranlar: şişlik %19,2, morarma %18,4, kızarıklık %7,1, düzensizlik/yumru %5,3, Tyndall %0,9 (%95 GA 0,0–2,5). (Aynı özetteki %91,0 memnuniyet oranı tanıtım algısı yaratmaması için kullanılmadı.)
3. Trinh LN, Grond SE, Gupta A. Dermal Fillers for Tear Trough Rejuvenation: A Systematic Review. Facial Plast Surg. 2022. PMID: 34192769 — metinde “Trinh ve ark., 2022a”: etki süresi 8–12 ay; teknik değişken, genellikle 30 gauge iğneyle, orbicularis oculi altına, alt orbita kenarının önünde periost üstü plan; en sık topikal anestezik.
4. Trinh LN, McGuigan KC, Gupta A. Delayed Complications following Dermal Filler for Tear Trough Augmentation: A Systematic Review. Facial Plast Surg. 2022. PMID: 34666405 — metinde “Trinh ve ark., 2022b”: 52 olgu; geç şişlik %42,3, yumru/nodül %25,0; ortalama başlangıç 16,8 ay; şişliklerin çoğunda HA. Özetteki “renk değişikliği ortalama 52. ay” verisi kullanılmadı: yalnız 3 olguya dayanıyor, bu olgulardaki dolgu türü özette belirtilmiyor ve derleme HA dışı dolguları da kapsıyor (HA kalıcılığına kanıt değil).
5. Murray G, Convery C, Walker L, Davies E. Guideline for the Safe Use of Hyaluronidase in Aesthetic Medicine, Including Modified High-dose Protocol. J Clin Aesthet Dermatol. 2021. PMID: 34840662 — metinde: HA dolgunun hiyalüronidazla eritilmesi, damar tıkanıklığı, arı/eşek arısı alerjisi ile enzim alerjisi ilişkisi.
6. Beleznay K, Carruthers JDA, Humphrey S, Carruthers A, Jones D. Update on Avoiding and Treating Blindness From Fillers: A Recent Review of the World Literature. Aesthet Surg J. 2019. PMID: 30805636 — metinde: görme kaybının nadir ama ciddi olması; Ocak 2015–Eylül 2018 arasında yayımlanan 48 yeni olgu (tüm yüz dolguları); en sık belirtiler; ciltte değişiklik %43,8, merkezi sinir sistemi tutulumu %18,8.
7. Mustak H, Fiaschetti D, Goldberg RA. Filling the periorbital hollows with hyaluronic acid gel: Long-term review of outcomes and complications. J Cosmet Dermatol. 2018. PMID: 29130598 — metinde: ilk enjeksiyondan sonra en az 5 yıl izlenen 147 hasta (geriye dönük); beş maskeli değerlendiricinin fotoğraf karşılaştırması; mavimsi-gri renk değişikliği %31,3, kontur düzensizliği %30,5, malar ödem %11; bulguların %90’ı hafif, müdahale gerektirmedi.
8. Puyana C, Montes JR. Long-Term Effects of Tear Trough Hyaluronic Acid Filler: A Retrospective Study. J Clin Aesthet Dermatol. 2025. PMID: 41446717 — metinde: 155 hasta (geriye dönük); göz altı çukurluğundaki düzelmenin 18. ayda da sürmesi. Hekim onayına bağlı: ikinci yazar (Montes) üretici firmalarla konuşmacılık/eğitmenlik/danışma kurulu ilişkisi bildiriyor; özetteki ürün markaları sayfada kullanılmadı.
9. Fabi S, Zoumalan C, Fagien S, Yoelin S, Sartor M, Chawla S. A Prospective, Multicenter, Single-Blind, Randomized, Controlled Study of VYC-15L, a Hyaluronic Acid Filler, in Adults for Correction of Infraorbital Hollowing. Aesthet Surg J. 2021. PMID: 34351386 — metinde: ilk uygulamadan sonraki enjeksiyon yeri reaksiyonlarının (hassasiyet, morarma, şişlik) çoğu hafif-orta ve ≤1 haftada geçti. Not: özgün başlık bir ürün kodu (VYC-15L) içeriyor; başlık bibliyografik doğruluk için değiştirilmedi (aynı uygulama /jawline-dolgusu/ ve /sakak-dolgusu/’nda), gövdede ürün/marka adı geçmez. Hekim bu künyeyi kabul etmezse §1 ve C3’teki cümle “” yer tutucusuyla değiştirilir.